Dżurdżeni

Dżurdżeni byli ludem tunguskim zamieszkującym Mandżurię, obecnie północno wschodnie Chiny, aż do siedemnastego wieku kiedy to zaczęli nazywać się Mandżurami.
Dżurdżeni stworzyli dynastię Jin (1115-1234), którą zakończyła inwazja Mongołów, ale zanim do tego doszło przejęli kontrolę nad północnymi Chinami.

Pierwsze informacje o dżurdżenach pochodzą z dziesiątego wieku, kiedy to Kitani podbili królestwo Balhae.

Dynastia Jin

Jedenastowieczne plemiona z północnej Mandżurii wywodzące się z ludów Tunguskich były podległe królestwo Balhae związanemu z Goguryeo. Już pod koniec jedenastego wieku Dżurdżeni zostali wasali Kitanów.

W siłę zaczęli rosnąć po tym gdy Wanyan Aguda zjednoczył plemiona w 1115. W czasach wojen z dynastią Song dżurdżeni atakowali tereny będące pod panowaniem północnej dynastii Song i zdobyli kontrolę nad większością północnych Chin, a w 1127 zdobyli stolicę dynastii Song – Kaifeng.

Po serii walk z południową dynastią Song za granicę między dwoma państwami obrano rzekę Huai.

Dżurdżeni nazwali swoją dynastię Jin, czyli złoto, a nazwa pochodzi od rzeki Anchuh w Mandżurii. Początkowo dżurdżeni byli postawianie w stan gotowości, jednak po dziesiątkach lat spędzonych spokojnie w miastach dynastia zatraciła swój styl życia wypracowany w mandżurskich bagnach. W końcu pozwolono na małżeństwa z rdzennymi chińczykami i zapanował pokój z południową dynastią Song, a władcy Jin zaczęli postępować według konfucjańskich norm.

Rok 1189 okazał się być początkiem końca dynastii Jin. Od tego momentu rozpoczęła się wojna na dwa fronty, z Mongołami na północy, oraz z południową dynastią Song na południu. W 1215 dżurdżeni przenieśli stolicę z Zhongdu (Pekinu) do Kaifeng, które zostało podbite przez Mongołów w 1232 roku, a dwa lata później władza dynastii Jin została zakończona.

Zwyczaje

Dżurdżeni zmuszali mężczyzn z podbitych terytoriów do golenia włosów z czubka głowy i noszenia stroju dżurdżenów. Mandżurowie zmuszali mężczyzn do noszenia kucyków lub długich warkoczy.

Dżurdżeńskie zwyczaje przypominały do pewnego stopnia zwyczaje mongolskie. Obie grupy nazywały swoich przywódców Khanami, pod nimi znajdowali się beile. Nie uznwali także zasady pierwszeństwa narodzin w związku z czym władzę obejmował najsilniejszy, a nie najstarszy.

Język

Zapis został stworzony w 1120 przez Wanyan Xiyin i oparty na zapisie Kitańskim, zainspirowanym pismem chińskim. Pisany język dżurdżenów praktycznie zaginął po upadku dynastii Jin i zostałą jedynie forma mówiona.

Okres późniejszy

W czasach dynastii Ming dżurdżeni żyli w swoich społecznościach zwanych mukun. Społeczności te łączyła wspólna tradycja i historia, a na ich czele stał mukunda. Nie wszyscy członkowie społeczności byli ze sobą spokrewnieni. Rodziny, booigon, żyły w domach, boo, po pięć do siedmiu osób spokrewnionych, oraz ich słudzy. Domostwa tworzyły oddziały, tatan, które razem wyruszały na polowania, a w przypadku wojen łączyły się w kompanie niru.

W 1586 roku Nurhaci, przywódca dżurdżenów z Jianzhou rozpoczął jednoczenie plemion, zajęło mu to trzydzieści lat, a gdy się udało jego syn, Hung Taiji, przemianował zjednoczone plemiona na Mandżurów.

Jeden komentarz do “Dżurdżeni”

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.