Dlaczego właściwie Chiny?

Odpowiedź prosta – od dynastii Qin, pierwszej dynastii z cesarzem, która rządziła w Chinach bardzo krótko w drugim wieku przed naszą erą.

Chińczycy mówią jednak na swój kraj trochę inaczej – ‘Środkowe Królestwo’, chociaż równie dobrze można to przetłumaczyć jako ‘Państwo Środka’, a po chińsku Zhoungguo. Zhong (中) to ‘środek’, a guo (国)to ‘kraj/królestwo’. W czasach starożytnych określano tak kraje ze środka terenu obecnych Chin. A czasy starożytne to okres przed panowanie dynastii Qin. Rozróżniano w ten sposób pomiędzy krajami skupionymi wokół Żółtej rzeki a ludnością na innych terenach.

Uważa się że samk stojący za terminem ‘zhongguo’ wywodzi się z czasów dynastii Zhou(1029-771 p.n.e.), która uważała że jej kraj jest ‘środkiem świata’, lub ‘środkiem cywilizacji’, a pozostałe grupy ludzi nazywają się wschodni Yi, południowi Man, zachodni Rong i północni Di.
I tu moglibyśmy zakończyć, ale termin ‘zhongguo’ oznaczał wiele różnych rzeczy. Równie dobrze mógł sięodnosić do stolicy (guo) cesarza, by odróżnić ją od stolic wasali, jak miało to miejsce w czasach dynastii Zhou. Równie dobrze mógł oznaczać kraje w środkowej części Chin by odróżnić je od rejonów bardziej oddalonych.
W czasach dynastii Han (206 p.n.e. – 220) można wyróżnić już trzy popularne zastosowania pojęcia ‘zhongguo’:
– stolica
– środek cywilizacji
– kraje w środku Chin

W okresie między ósmym a piętnastym wiekiem zaczęto stosować określenie ‘zhongguo’ jako nazwę miejsca, oraz jako kulturę. Zaczęto używać je by przeciwstawić się polityce ekspansjonizmu innych krajów i wcielania ‘obcych’ do cesarstwa. Dotyczy to rzecz jasna krajów które ‘podbijały’ Chiny. Te władze nie podejmowały tematu ‘zhongguo’ ale starały się tak ustalać prawa by odnosiły się zarówno do ludności ich kraju jak i ludności Han.

Nazwa ‘Zhoungguo’ pojawia się w oficjalnym dokumencie po raz pierwszy w traktacie nerczyńskim z 1689. Wtedy już pozwalano na większą dowolność w stosowaniu tego pojęcia. Dynastia Qing (1644–1911) powiększyła Chiny o nowe terytoria i termin ten zaczął być używany by odróżnić je od tych ‘starych’.

Pod koniec wieku dziewiętnastego Liang Qichao wygłosił słynne słowa ‘Największym wstydem naszego kraju jest to że nie ma on nazwy. Nazwy o których ludzie zazwyczaj myślą to Xia, Han czy Tang, a one pochodzą od dynastii które już odeszły. Mówił że wszystkie kraje ‘posiadają własne nazwy, jak Anglia czy Francja, a jedynym wyjątkiem jest Kraj Środka’. Jedną z propozycji było japońskie określenie ‘Shina’ pozbawione zachodniego zabarwienia jakie miało ‘China’. Liang i inni rewolucjoniści którzy spędzili wiele czasu w Japonii zaczęli używać tego określenia, a ono samo weszło do języka poszedniego.

Po Ruchu Czwartego Maja (DATA) wykształcone osoby zaczęły popularyzację koncepcji Zhonghua (中华/中華), która reprezentuje ludzi, w tym członków 56 mniejszości narodowych i ‘wciela’ ich do pojęcia ‘chińczyk’. Zarówno Republika Chin jak i Chińska Republika Ludowa używały określenia Zhonghua jako oficjalnej nazwy. Dlatego też Zhongguo stało się popularną nazwą obu rządów.

Jedna myśl w temacie “Dlaczego właściwie Chiny?”

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.